ÇERNOBİL FELAKETİ

ÇERNOBİL FELAKETİ

 Bugün konumuz Çernobil Felaketi. Konuyu ele almamızın sebebi ise Ukrayna’da çıkan ve 10 gündür kontrol altına alınmayan yangının Çernobil Nükleer Santraline iyice yaklaşmış olması.

   26 Nisan 1986 tarihinde Sovyetler Birliği’ne bağlı Pripyat şehrinde olan Çernobil Nükleer Santrali’nin 4 numaralı reaktörünün patlaması sonucunda ortaya çıkmıştır. Çernobil felaketi bugüne kadar gelmiş en büyük nükleer kazalardan birisidir. Uluslararası Nükleer Olay Ölçeğinde en yüksek sınıflandırma oranı 7 ile ölçeklendirilmiştir. Bu sınıf içinde sadece iki felaket yer alıyor. Birisi Çernobil diğeri ise Fukuşima Nükleer Santrali kazası. Kazanın sonrasında 500.000’den fazla işçi faciaya müdahalede bulunmuş ve bir çoğu radyasyona maruz kalmıştır. Bu olayın tahmini masrafı 18 Milyar Ruble’ye mal oldu. Kaza sonucu 31 kişi hayatını kaybetmiş olsa da havaya yayılan radyasyondan dolayı ülkemizde dahil olmak üzere bir çok insan hayatını kaybetti.

   Olayın gerçekleşmesi ise 26 Nisan 1986 gecesi 4 numaralı reaktörde yapılan testle başlıyor. Test esnasında ani ve beklenmedik bir güç dalgalanmasının fark edilmesi sonucu acil durum butonuna basılmıştı. Güç çıkışı gittikçe büyüyerek son noktaya geldiğinde buhar basıncı tepkimeye neden oldu. Bu olay sonucu grafitin birleşmesine ve nükleer çekirdekte erime gerçekleşmesine neden oldu bunun sonucunda ise patlama gerçekleşti. Patlama sonucunda çıkan yangından dolayı başta Pripyat olmak üzere çok fazla ülkeye nükleer serpinti gerçekleşti. 1986 yılından 2000 yılına kadar Beyaz Rusya, Rusya ve Ukrayna’dan toplam 350.400 kişi şehirlerden tahliye edildi. Rusya’nın verilerine göre radyasyondan en çok etkilenen Beyaz Rusya oldu. UNSCEAR raporuna göre 2008 yılına kadar kazada fazla radyasyona maruz kalan insan sayısı 4000'di. 4000 kişiden 64'ünün ise radyasyon sonucu hayatını kaybettiği doğrulandı.

   200.000 acil mücadele işçisi,116.000 kurtarılmış kişi ve radyasyona maruz kalmış alanlardan tahliye edilen 270.000 kişinin olduğu doğrulanmıştı. Akut radyasyon sonucunda kazadan sonra hayatını kaybeden 50 acil müdahale işçisinin ölümleri ile radyasyona bağlı olarak Tiroid Kanseri ve radyasyona bağlı ölenlerin sayısı 3940 kişi olmuştu. Bu kişilerden dokuzu çocuk ve lösemi nedeniyle hayatlarını kaybettiler.

   Peki bütün olaylar bittikten sonra, enkaz temizlendikten sonra nasıl önlemler alındı. 2016 yılına kadar enkazdan ilk başlardaki gibi olmasa da fazlasıyla radyasyon çıkışı gerçekleşti. 2016 yılında ise muhteşem bir mühendislik harikası olarak enkaz alanının üstüne çelik kalkan yapıldı. Bu kalkan 275 metre genişliğinde,108 metre uzunluğunda ve 36 bin ton ağırlığında. İnşaat ise sadece 5 gün sürdü. Kalkan toplamda 1.5 milyar dolara mal oldu ve kalkan sayesinde 100 yıl boyunca sızıntının önlenmesi bekleniyor. Şuan Çernobil Nükleer Santrali’nin 3 reaktörü çalışmaya devam ediyor.

   Bu olayın üstünden yıllar geçmiş olsa da hiç bir insanın, hiç bir ülkenin ders almadığını görmekteyiz. Evet belki o zamandan beri böyle bir felaket gerçekleşmedi ve İnşallah gerçekleşmez ama günler, yıllar geçtikçe Nükleer Santrallerin sayısı artıyor. Şuan olmasa bile ileride bir gün böyle bir kaza tekrar ortaya çıkabilir.

 

                      Patlamadan Sonra                                                                Günümüz